ABD Donanması'nın Next Generation Air Dominance sistemleri kapsamında geliştirilen F/A-XX programı için Boeing ile dev bir sözleşme imzalandı. Yeni savaş uçağının, uçak gemilerinin operasyonel menzilini artırması ve hem insanlı hem de insansız hava araçlarıyla birlikte görev yapması planlanıyor. Uçağın, İşbirlikçi Savaş Uçağı olarak tanımlanan insansız savaş uçaklarıyla koordineli çalışması ve birlikte görev yaptığı insansız platformların kabiliyetlerini artırması bekleniyor.
Bu yeni ihale, Boeing'in Amerika Birleşik Devletleri'nin iki ayrı 6. nesil savaş uçağı programını aynı anda üstlenmesi anlamına geliyor. Şirket, 2025 yılının mart ayında ABD Hava Kuvvetleri'nin yeni nesil savaş uçağı F-47 için de seçilmişti. Donanma, yeni uçağın mevcut savaş uçaklarından daha uzun menzile sahip olmasını ve gizlilik özellikleriyle öne çıkmasını bekliyor. Teknik özelliklerin önemli bölümü ise ABD ulusal güvenlik ve ihracat yasaları kapsamında gizli tutuluyor.
F/A-XX'in gelişmiş gizlilik kabiliyetleri, daha uzun menzil ve dayanıklılık ile insansız savaş uçakları ve uçak gemilerinin hava savunma sistemleriyle entegrasyon özelliklerine sahip olması bekleniyor. Uçak, hizmete girdikten sonra F-35C'lerle birlikte görev yapacak. ABD Donanması, F/A-XX'i 2030'lu yıllardan itibaren mevcut F/A-18E/F Super Hornet ve EA-18G Growler uçaklarının yerini almak üzere kullanacak. Geçiş sürecinde yeni uçakların mevcut filoyu desteklemesi, daha sonra ise bu platformların bir bölümünün yerini alması planlanıyor. F/A-18 Super Hornet filosunun 2040'lı yıllara kadar görev yapmaya devam etmesi bekleniyor.
Donanma aynı zamanda uçak gemileri için 270'ten fazla F-35C satın almayı planlıyor. Bu uçaklar F/A-XX ile birlikte görev yapacak ve iki platform, gelecekteki uçak gemisi hava kanadının temel savaş unsurları arasında yer alacak. Boeing, bu program için Northrop Grumman ve Lockheed Martin ile yarıştı. Lockheed Martin 2025'te isterleri karşılayamadığı için yarıştan çıkarılmıştı. Northrop Grumman, Donanmaya yüksek beka kabiliyetine ve gelişmiş dijital özelliklere sahip bir 6. nesil savaş uçağı sunduğunu belirterek karar hakkında daha fazla bilgi beklediğini açıkladı.
Boeing ise Missouri eyaletinde yeni nesil savaş uçaklarının üretimi için güvenli bir tesis inşa ediyor. Şirket, yeni tesisin aynı anda birden fazla yeni nesil savaş uçağı programını destekleyecek şekilde tasarlandığını belirtiyor.
