Lizbon'da düzenlenen World Aviation Festival 2026'da yatırımcılar, havacılık girişimlerinde yapay zekânın sürdürülebilirliğin önüne geçtiğini belirtti. Havayollarının odağında operasyonları iyileştirmek, ek gelirleri artırmak ve yolcuyla uçuş dışındaki ilişkisini güçlendirmek bulunuyor.
Havacılık sektöründe girişim yatırımlarının ağırlık merkezi yapay zekâya kayıyor. World Aviation Festival 2026'nın üçüncü ve son gününde konuşan Sky VC ve Amadeus Ventures temsilcileri, yatırımların rezervasyon teknolojilerinin yanı sıra operasyon, çağrı merkezi ve uçuş aksaklıklarının yönetimine yöneldiğini anlattı.
13–15 Ekim tarihlerinde Lizbon'daki Feira Internacional de Lisboa'da düzenlenen festival, organizatörlerin açıklamasına göre 4 bin 500'ün üzerinde katılımcıyı ve 600 konuşmacıyı bir araya getirdi.
Sky VC'den Amy Burr, paylaştığı verilere göre IATA üyesi havayollarının yalnızca yüzde 7'sinin girişim yatırımı yaptığını belirtti. Burr, KLM'nin 44, United Airlines'ın 25 ve Qantas'ın 18 girişim yatırımına imza attığını aktardı.
Yatırım kararlarının, havayolunun çözmek istediği sorunu tanımlamasıyla başlaması gerektiğini söyleyen Burr; uygun teknoloji, doğru şirket ve geliştirilmiş bir kavram kanıtının önemine dikkat çekti. Burr'a göre mevcut sistemleri tamamen değiştirmek yerine aşamalı iyileştirmeler yapmak daha etkili sonuç veriyor. Sürdürülebilirliğin yatırım gündemindeki yerini koruduğunu belirten Burr, buna karşılık yapay zekânın artık daha fazla öne çıktığını ifade etti.
Yatırımcı panelinde Burr, Sky VC'nin son on yılda 17 yapay zekâ ve 10 temiz teknoloji girişimine yatırım yaptığını söyledi. Havayolu operasyonlarına yönelik çözümler geliştiren girişimlerin önemli fırsatlar sunduğunu vurguladı.
Amadeus Ventures Başkanı Suzanna Chiu da yapay zekâ yatırımlarının yalnızca bilet arama ve rezervasyonla sınırlı kalmadığını anlattı. Çağrı merkezlerinde yapay zekâ kullanımı, ek hizmet satışları ve müşteriye daha yüksek değerli seçenekler sunulması, havayollarının öncelikleri arasında yer alıyor. Chiu'ya göre birçok proje, uçuş aksaklıklarını daha iyi öngörmeyi ve bu aksaklıklardan etkilenen yolcularla iletişimi geliştirmeyi hedefliyor. Amadeus, yatırımlarını finansal getirinin yanında şirketin büyümesine sağladığı stratejik katkıyla da değerlendiriyor.
Burr, insan müdahalesi olmadan seyahat rezervasyonu yapan yapay zekâ ajanlarına ilişkin beklentilerin mevcut yeteneklerin önünde olduğunu savundu. Bu sistemlerin henüz temel düzeyde bulunduğunu ve doğru çalışmaları için kapsamlı eğitime ihtiyaç duyduğunu belirten Burr, havayollarına çözüm satmak isteyen girişimcilerin sektörün işleyişini yeterince anlamamasını da önemli bir sorun olarak gösterdi.
Festivalde öne çıkan örneklerden biri, EL AL'ın otel rezervasyon platformu EL AL Travel oldu. EL AL Küresel Pazarlama ve Dijital Direktörü Ofir Goldman ile Arbitrip Kurucu Ortağı ve CEO'su Benny Yonovich, platformun havayolunun mevcut dijital kanallarına entegre edildiğini anlattı. Üç milyon üyeli sadakat programının kullanıcıları, otel konaklamalarında puan kazanabiliyor ve biriktirdikleri puanları kullanabiliyor.
Konuşmacıların paylaştığı verilere göre platform, ilk ayında 35 binin üzerinde otel geceleme rezervasyonu üretti. Üyeler, otel konaklamaları için 130 milyondan fazla puan kullandı. Şirket temsilcileri, otel ve aktivite teklifleriyle genişleyen yaklaşımın, EL AL'ın müşterileriyle yalnızca uçuş sırasında kurduğu ilişkinin ötesine geçme stratejisinin parçası olduğunu belirtti.
Havayolları ve havalimanları arasındaki veri paylaşımı da festivalin tartışma başlıkları arasındaydı. Miami Uluslararası Havalimanı İnovasyondan Sorumlu Üst Yöneticisi Maurice Jenkins'in yönettiği panelde Ryanair Yer Operasyonları Direktörü Tom Kelly, havalimanındaki müşteri ilişkisinin havayollarına ait olduğunu savundu. Kelly, havalimanlarının yapay zekâdan önce Wi-Fi gibi temel hizmetleri kanıtlanmış teknolojilerle doğru sunmaya odaklanması gerektiğini söyledi.
GMR Group bünyesindeki GAL'in Dijitalden Sorumlu Üst Yöneticisi Iyad Hindiyeh ise yolculuğun, yolcunun evinden çıktığı anda başladığını belirtti. Hindiyeh, farklı temas noktalarında bilgi paylaşımının hizmet kalitesini artırabileceğini ifade etti. Düsseldorf Havalimanı Bilgi Teknolojilerinden Sorumlu Üst Yöneticisi Mihai Tica, yolcuların havalimanına ne zaman ve nasıl geleceğini planlamak için veriden yararlandıklarını anlattı. Riga Uluslararası Havalimanı Yönetim Kurulu Üyesi Arturs Saveljves ise veri miktarından çok kalitesinin önemli olduğunu, yolcuların somut fayda gördüklerinde daha fazla bilgi paylaşabileceklerini söyledi.
Festivalin ikinci günündeki oturumlarda da müşteri deneyimi ve sadakat programlarının uçuş dışına taşınması ele alındı. American Airlines İş Ortaklığı Stratejisi Direktörü Philip Dugaw, havayollarının müşterilerinin günlük yaşamında yer alması gerektiğini belirtti.
