Kuala Lumpur'un ilk Art KL fuarı ve Muara Arts'ın açılışı, ülkenin gelişen sektörünü güçlendirecek.
Malezya'nın başkenti, bu sonbaharda yeni bir sanat fuarı ve yeni bir kâr amacı gütmeyen mekânı tanıtarak dikkatleri üzerine çekiyor; bu, daha geniş çaplı kültürel projeler çoğalmasının bir parçası. Butik fuar Art KL, Ekim'de (15-18) yeniden işlevlendirilmiş tarihi matbaa fabrikası A Place Where (APW) adlı mekânda ilk kez düzenlenecek; fuarda 1990'dan sonra doğan Güneydoğu Asyalı sanatçıları sunan on bölgesel galeri yer alacak. Ardından Kasım'da kâr amacı gütmeyen Muara Arts, yenilenmiş bir dükkân-evde açılacak.
Organik biçimde yönlendiriliyor
Galeri sahibi Richard Koh, "Şu anda Kuala Lumpur'da sanatla ilgili pek çok etkinlik var ve bunların tümü özel sektör tarafından çok organik biçimde yönlendiriliyor." diyor. Koh, kendi adını taşıyan danışmanlık şirketi aracılığıyla APW ve genç sanatçı platformu Art Anonymous ile birlikte Art KL'yi kuruyor. "Son yıllarda halka açık özel bir koleksiyoner sanat mekânı olan Ur-Mu Gallery'yi, önümüzdeki aylarda Muara'yı ve G13 Gallery tarafından düzenlenen Access KL Art Fair ile CIMB'nin sponsorluğundaki Artober gibi çok sayıda etkinliği gördük."
Muara Arts'ın sanat direktörü Lydia Yee, "Kuala Lumpur'daki ve daha geniş anlamda Malezya genelindeki çağdaş sanat sahnesi çok ilginç bir dönemeçte." diyor. Yee, Malezya gazetesi The Star'ın bunu "Kuala Lumpur'un müze anı" olarak isabetli biçimde tanımladığını söylüyor. Seri Negara [eski Hükümet Konağı] ve Sultan Abdul Samad Binası gibi simge yapılar halka yeniden açıldı; yakında açılacak yeni Merdeka Tekstil Müzesi ile yılın ilerleyen döneminde açılması beklenen Peranakan ve Boğazlar Çinlileri Müzesi de bu kapsamda. 1958'de kurulan Ulusal Sanat Galerisi ve 1998'de kurulan İslam Sanatları Müzesi gibi kurumların yanı sıra, yeni projelerin hızı şimdiye kadar yavaştı.
Yee, "Müzelerin yanı sıra, Malezya genelinde küçük sanatçı inisiyatiflerinden özel galerilere kadar daha fazla kamu ve özel sanat mekânının açıldığını görmeyi umuyorum." diyor. Daha önce Londra'daki Whitechapel ve Barbican galerilerinde ve New York'taki Bronx Sanat Müzesinde üst düzey küratörlük görevlerinde bulundu. "Canlı bir sanat sahnesi, sanatçıların gelişebilmesi için her düzeyde mekâna ihtiyaç duyar."
Malaycada yakındaki Gombak ve Klang nehirlerinin birleştiği noktaya atıfta bulunan Muara Arts, 2029'da ayrıca bitişik bir tiyatro açacak. Her ikisi de özel sermaye destekçisi Creador Group'un Kuala Lumpur'un merkezindeki tarihi Medan Pasar pazar mahallesinde yürüttüğü, Art Deco mimarisi ve geleneksel kopitiam kafeleriyle sevilen 50'den fazla dükkân parselli mülk yenileme projesinin parçasıdır.
Mekân, Pacita Abad ve Marcos Kueh'in de aralarında bulunduğu 40'tan fazla sanatçının yer aldığı Güneydoğu Asya sanatına dair geniş kapsamlı bir sergiyle açılacak. Yee, ardından yılda iki serginin Güneydoğu Asya'dan "hem yerleşik hem de yükselen sanatçıları" ağırlayacağını söylüyor.
Yükselen sanatçıları desteklemek
Art KL, yükselen sanatçı düzeyindeki kıt fırsatları ele almayı amaçlıyor. On bölgesel galericisiyle birlikte küratörlü bir bölüm, Farhan Rizuwan, Lee Mok Yee, Najib Ahmad Bamadhaj ve Samantha Lee'nin de aralarında bulunduğu sekiz Malezyalı sanatçıyı öne çıkaracak. Gelirler The Lighthouse Çocuk Esirgeme Yurduna gidecek.
Koh, bölgesel galerilerin çoğunlukla çok daha yaşlı sanatçılarla çalıştığını, "ve bu genç sanatçıların herhangi bir düzgün görünürlük elde etmesinin daha zor olduğunu" söylüyor. Galeriler yükselen sanatçıları tanıtmayı ekonomik açıdan zorlayıcı buluyor ve genç sanatçıların fuarlara katılmanın sağladığı görünürlüğe ve deneyime ihtiyacı var. "Bu aynı zamanda bu bölgesel galerilerden bazılarını birbirine bağlamak ve birbirleriyle iş birliği yapma olasılığını sağlamak içindir."
Malezya uzun zamandır sanatçı bakımından zengin, ancak kültürel altyapı bakımından yetersizdir. Yee, "Bağımsızlık sonrası dönemden gelen ve aralarında Nirmala Dutt, Ibrahim Hussein ve Latiff Mohidin'in de bulunduğu ilk kuşak, yurt dışında eğitim gördü ve 1960'lı ve 1970'li yıllarda ortaya çıktı." diyor. Yee, Noor Mahnun Mohamed (Anum), Nadiah Bamadhaj, Simryn Gill, Pangrok Sulap, Wong Hoy Cheong ve Yee I-Lann gibi sonraki kuşaklardan pek çoğunun, Kuala Lumpur, Singapur, Yogyakarta ve Manila'daki galerileri aracılığıyla Güneydoğu Asyalı sanatçıları destekleyen merhum galerici Valentine Willie ile önemli sergiler açtığını söylüyor.
Yee, son dönemde Malezyalı sanatçıların Singapur'da sergi açması yönünde tek yönlü bir akış olduğunu söylüyor: "Singapur, sanat için özellikle güçlü bir kurumsal ve ticari altyapıya sahip. Singapurlu sanatçılar Malezya'da sergi açma konusunda daha az fırsata sahip olsa da aralarında bunu yapmaya yönelik güçlü bir ilgi var."
