Didem Bayındır'ın hazırlayıp sunduğu Dünyayı Çevirenler'in yeni bölümü, akademisyen ve çevirmen Mehmet Fatih Uslu ile Zabel Yeseyan üzerine odaklandı. Programın ilk bölümü geçen hafta yayımlanırken, yeni bölüm dinleyicilerle buluştu.
Zabel Yesayan, Ermenice edebiyatın en özgün ve önemli seslerinden biri olarak kabul edilir. 1878'de Üsküdar'da doğan Yesayan, Sorbonne'da edebiyat ve felsefe eğitimi aldı. Toplumsal meselelerin yakın izleyicisi olarak kadınların eğitimini ve özgürlüğünü yazılarının merkezine taşıdı. 1909'da Adana'ya giden yardım heyetinde üç ay boyunca yetimlerin, dulların ve mahpusların tanığı oldu; gördüklerini Ermeni tanıklık edebiyatının en güçlü örneklerinden biri sayılan Yıkıntılar Arasında'da aktardı. 1915'te tutuklanacak aydınlar listesindeydi, saklanarak kurtuldu ve yıllarca sürgünde yaşadı. 1937'de Sovyet Ermenistanı'nda tutuklandı; sonrasında ne zaman, nerede öldüğü kesin olarak bilinmiyor.
Yesayan'ın gözleme dayanan, doğrudan, keskin ve lirik dili, sürgünü, aidiyeti, savaşın gölgesini; kadınların toplumsal konumunu ve bireysel özgürlük ile toplumsal baskı arasındaki gerilimi işledi. Son yıllarda çevirileri ve araştırmalarıyla yeniden keşfedilen Yesayan, Mehmet Fatih Uslu tarafından “Meliha Nuri Hanım”, “Sürgün Ruhum” ve “Son Kadeh” gibi eserleriyle Türkçeye kazandırıldı.
Programda, Zabel Yesayan'ın eserlerinin Türkçeye çevrilmesi ve yayımlanmasının önemi vurgulandı. Uslu, “Zabel okumak, konuşmak, çevirmek, yayımlamak unutulmuşları hatırlamaktan çok, aslında hiç kaybolmaması gerekeni yerine koymaktır; ona ait o yere, kendiliğinden, kendi yerine koymaya çalışmaktır” dedi.
İlk bölüm geçen hafta yayınlanan Zabel Yesayan programımızın ikinci ve son bölümü ise bugün 15.30'da Apaçık Radyo'da yayınlanacak.
