Edinburgh Sanat Koleji'nin tekstil, takı ve gümüş tasarımı ile performans kostümü lisans programlarını kapatma kararı, ülkenin kültürel geleneklerinin korunmasına yönelik bir tehdit olarak değerlendiriliyor.
Edinburgh Sanat Koleji, tekstil, takı ve gümüş tasarımı ile performans kostümü lisans derecelerini sonlandırma kararı nedeniyle İskoçya'nın kültürel sektörüyle karşı karşıya geldi. Bu hamle; personelden mezunlara, endüstri kurullarından siyasetçilere kadar geniş bir kesimden eleştiri alırken, okulun zanaata olan bağlılığı konusunda soru işaretleri yarattı.
2011 yılında bünyesine katıldığı Edinburgh Üniversitesi, 15 Eylül tarihinde Tasarım Okulu bünyesinde yürütülen üç programa 2027 yılından itibaren yeni öğrenci kabul edilmeyeceğini duyurdu. Bu kapatma kararları, üniversitenin 1.800 kişinin işini riske atarak 140 milyon sterlinlik kesinti yapmayı amaçladığı daha kapsamlı bir yeniden yapılandırma sürecinin bir parçası olarak hayata geçiriliyor. Personelin son bir yıldır grev yapmasına yol açan bu geniş kapsamlı planlar doğrultusunda, en çok sanat ve beşeri bilimler alanları etkilenerek 90'dan fazla program kapatılacak.
Edinburgh Sanat Koleji sözcüsü, söz konusu üç zanaat programının kaldırılması sonucunda herhangi bir personel azaltımına gidilmeyeceğini belirtti. Kurul, bu programlardaki akademik kadroyu Tasarım Okulu bünyesinde kalmaya devam edecek olan animasyon, moda, grafik tasarım, illüstrasyon ve ürün tasarımı olmak üzere diğer beş lisans programına entegre etmeyi planlıyor. Ayrıca üniversite genelindeki öğrencilere bu konularda seçmeli dersler sunulması da hedefleniyor.
Ancak eleştirmenler, bu üç programın kaldırılmasının İskoçya'nın kültürel kimliği, uluslararası itibarı ve ekonomik geleceği için hayati önem taşıyan uzmanlık eğitimini ve derinlemesine araştırmaları ortadan kaldıracağını savunuyor.
Kökeni imalat sektörü için tasarımcılar, özellikle de tekstil endüstrisi için eğitim vermek amacıyla 1760 yılında kurulan Trustees' Drawing Academy'ye dayanan Edinburgh Sanat Koleji'nin kadrosunda geçmişte önemli isimler yer aldı. Kolejde dokuma departmanını kurarak 1962 ile 1977 yılları arasında ders veren ve Edinburgh'daki Dovecot Studios'u yöneten dokumacı Archie Brennan ile 1985 ile 2007 yılları arasında kolejin takı ve gümüş tasarımı bölümünün başkanlığını yürüten tanınmış takı sanatçısı Dorothy Hogg bu isimler arasında bulunuyor. Karara karşı endişelerini dile getiren farklı kesimler; programların, akademik kadronun ve mezunların uluslararası itibarına, ilgili sektörlerdeki konumlarına ve kurum içerisindeki köklü tarihlerine dikkat çekiyor. Örneğin tekstil programı, kökenini 1760 yılındaki kurumun kuruluşuna kadar uzatabiliyor.
Edinburgh Sanat Koleji Müdürü Juan Cruz, The Art Newspaper'a yaptığı açıklamada, zanaat eğitimlerinin sonlandırılması kararının kesinlikle zanaattan vazgeçilmesi anlamına gelmediğini belirtti. Bu kesintilere karar verilmeden önce sanat, tasarım, mimarlık ve peyzaj mimarlığı lisans programı öğrencileri için cam, seramik ve takı yapımı imkanlarının geliştirildiğine dikkat çeken Cruz, 2025 yılında bir zanaat yüksek lisans programının başlatılacağını da hatırlattı. Cruz, disiplinleri korumanın en iyi yolunun onların gelişmesini sağlamak ve öğrenciler ile endüstriler için geçerliliğini korumak olduğunu ifade etti.
Ancak ulusal kalkınma ajansı Craft Scotland'ın direktörü Irene Kernan, bu özel alanlardaki dört yıllık kesintisiz lisans programlarında gerçekleştirilen yoğun eğitimin, araştırmanın ve yaratıcı gelişimin miras ile kültürel geleneklerin yaşatılmasına katkı sağladığını belirtti. The Art Newspaper'a konuşan bir Edinburgh Sanat Koleji personeli ise öğrencilerin gevşek bir şekilde konumlandırılmış birkaç seçmeli ders aracılığıyla malzeme bilgisi ve becerilerinde ustalık geliştirmesinin mümkün olmadığını dile getirdi.
The Art Newspaper ile görüşen personel, bu programların çağdaş uygulamaları İskoçya'nın zanaat mirasıyla buluşturduğunu da vurguladı. Üçüncü sınıf tekstil öğrencileri kampüste keten tohumu yetiştirip bunları hasat ederek elde işliyor, eğiriyor ve İskoçya'da köklü bir geçmişe sahip olan ve polyester için sürdürülebilir bir alternatif potansiyeli taşıyan keten kumaşına dönüştürüyor. Edinburgh Sanat Koleji takı ve gümüş tasarımı öğrencileri, kıymetli metallerden yapılan eserleri test edip damgalayan Edinburgh Assay Office ile şehrin lüks kuyumcusu Hamilton & Inches iş birliğiyle çalışıyor.
Programlar ayrıca National Museums Scotland ile de ortaklık yürütüyor. Kurumun eski modern takı küratörü Elizabeth Goring, Edinburgh Sanat Koleji mezunlarının çalışmalarının, müzenin 1984 yılında çağdaş takı koleksiyonunu oluşturmasında temel bir rol oynadığını ifade etti.
Goring, müze koleksiyonlarında İskoçya'nın kendini algılayış biçimine yön veren pek çok öğretmen ve mezunun eserinin bulunduğunu belirterek, ortaya çıkan çalışmalarda İskoçya'ya dair pek çok unsurun yer aldığını vurguladı.
