Balıkesir'in Bandırma ilçesindeki Manyas Gölü'nün kıyısında yer alan ve Anadolu'da hüküm sürmüş birçok medeniyetten izler taşıyan Daskyleion Antik Kenti'ndeki kazılarda ortaya çıkarılan fırında, 2 bin 600 yıllık karbonlaşmış tohumlar bulundu.
Geçmişi 3 bin yıl öncesine dayanan Ergili Mahallesi'ndeki antik kentte 1954'te başlatılan kazı çalışmaları, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kaan İren başkanlığında devam ediyor. Bu yıl temmuzda başlatılan çalışmalar, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Balıkesir Valiliği, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi, Manyas Belediyesi ve Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi desteğiyle gerçekleştiriliyor.
Kentte yaşayanların beslenme ve mutfak alışkanlıklarını araştıran arkeologların çalışmaları, Lidya Mutfağı olarak adlandırılan bölgede yoğunlaştı. Ekibin küçük ve hassas aletlerle yaptığı çalışmalarda, Lidya Mutfağı'nda yeni fırınlara ulaşıldı. Çalışmalarda siyez, gernik (kılçıklı buğday türü) ve buğday ile altı sıralı arpa, bakla, karaburçak, nohut, bezelye, mercimek, mürdümük (baklagiller ailesinden bitki) ve üzüm tohumları bulundu. Çok sayıda tohuma rastlanan kazılardaki ana kaya çukurunda ise tahılların depolandığı belirlendi.
Kazılar, yalnızca yemeğin nerede pişirildiğini değil, yaklaşık 2 bin 600 yıl önce ürünlerin nasıl saklandığını, hangi bitkilerin tüketildiğini ve mutfağın günlük yaşam içinde nasıl işlediğini de ortaya koyuyor.
Kazı ekibinde yer alan uzman arkeolog Yeşim Kirman, bu yıl kazı sezonunun sonuna gelindiğini söyledi. Lidya Mutfağı'nda kazıların keyifli ilerlediğini belirten Kirman, bir mutfakta olması gereken bütün eşyaların sanki yerli yerindeymiş gibi bulunduğunu ifade etti. Bu yıl mutfağın kiler bölümünde kazı çalışmalarını gerçekleştirdiklerini, çalışmalar sırasında bir fırın daha bulduklarını ve toplam 7 fırın açığa çıkardıklarını aktardı.
Kirman, fırının içindeki toprağı kazarken balık kemikleri, kuş kemikleri ve kullandıkları gıdalara ait tohumlara ulaştıklarını anlattı. Tohumların cinsinin ve ne zamana ait olduğunun laboratuvar ortamında belirlendiğini vurguladı. Fırının içindeki tabakadan buğday, arpa, nohut, mercimek gibi birçok tohuma ulaştıklarını belirten Kirman, bu tohumları karbonlaşmış olarak bulduklarını söyledi. Tohumların 2 bin 600 yıldır toprağın altında karbonlaşmış halde korunduğunu dile getiren Kirman, normal şartlarda organik bir malzemenin korunmasının çok zor olduğunu, ancak kapalı bir tabakadaysa karbonlaşmış halde ele geçirilebildiğini ifade etti.
Kirman, Lidyalıların da günümüz insanlarının tükettiği gıdaların benzerlerini tükettiğini belirtti. Lidyalıların yemeklerini kerpiçten yaptıkları fırınlarda pişirdiklerini ifade eden Kirman, çıkan malzemelere bakıldığında mutfağın üst sınıftan insanlar tarafından kullanıldığını söyledi. Kirman, kazılarda elde ettikleri malzemeleri bulurken büyük heyecan yaşadıklarını sözlerine ekledi.
